Kalendarz

od 1 lip 2015
środa
do 31 gru 2015
czwartek

Łódź Barokowa mitra z pasami biskupimi w zbiorach Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi

Miejsce: Centralne Muzeum Włókiennictwa w Łodzi

Centralne Muzeum Włókiennictwa w Łodzi

Barokowa mitra z pasami biskupimi w zbiorach Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi

Barokowa mitra wraz z pasami biskupimi została włączona do kolekcji haftów zabytkowych Działu Tkaniny Artystycznej, uzupełniając i w znaczącym stopniu wzbogacając kolekcję rzeźbiarskich haftów barokowych w Centralnym Muzeum Włókiennictwa w Łodzi.
Powiększenie kolekcji stało się możliwe dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz z Urzędu Miasta Łodzi.

Złota, błyszcząca, bogato zdobiona ornamentalnym haftem trójkątna „czapka” – to mitra, ceremonialne nakrycie głowy wyższych dostojników kościelnych.
Kompozycja mitry (zwanej także infułą) jest staranna, o czystym, precyzyjnym rysunku, wykonana przy użyciu bogatego repertuaru hafciarskich elementów. Zdobienia mają biżuteryjny charakter. Sposób wykonania haftów wskazuje na wpływy wschodnie, ormiańskie. Wykorzystanie motywu ikonograficznego – łączącego monogram IHS z sercem przebitym gwoździami oraz sposób zakomponowania liter a także haftowana data „1640” na pasach biskupich – sprawiają, iż obiekt jest ciekawy pod względem badawczym oraz unikatowy w swojej formie.
Występujący w mitrze herb Towarzystwa Jezusowego z motywem gwoździ przebijających serce stosowano powszechnie w XVII w., zastąpił półksiężyc z trzema gwiazdami. Ma swoje odniesienia w paramentach łączonych z Niderlandami. Obecnie godło zakonu jezuitów ogranicza się wyłącznie do trzech gwoździ, towarzyszących chrystogramowi.
W Polsce zakon wywierał olbrzymi wpływ na życie kulturalne i edukację doby kontrreformacji. Jezuickich nauczycieli miał Jan II Kazimierz Waza, jezuiccy bracia towarzyszyli mu podczas francuskiego aresztu, z którego został uwolniony w lutym 1640, co ciekawe trzy lata później wstąpił do nowicjatu w jezuickim klasztorze we włoskim Loreto. Jego brat, kardynał Jan Albert Waza (zm. 1634), biskup krakowski i warmiński również był jezuitą. Z kolei, trzeci z braci Karol Ferdynand Waza, choć nie zdecydował się na przyjęcie święceń kapłańskich, w 1640 został biskupem ordynariuszem płockim.

Małgorzata Wróblewska Markiewicz
Olga Tuszyńska-Szczepaniak

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Urzędu Miasta Łodzi.